Geen Spelen voor Atie uit Cuijk in 1956, nu toch een bedankje in Hongarije

Atie Dorresteijn-Voorbij maakte in 1956 veel kans op een gouden medaille op de Olympische Spelen. Alleen besloot Nederland op het laatste moment niet mee te doen. Zestig jaar later komt er een vervolg op dit verhaal.

Door Birgit Barten

''We hadden alles al, de koffers, de sportkleding, toen kwam het nieuws dat we niet naar de Olympische spelen in Melbourne zouden gaan'', vertelt Atie Dorresteijn-Voorbij (76) terwijl ze een slok koffie neemt. De in Cuijk wonende Dorresteijn-Voorbij heeft oude foto's en een plakboek vol oude krantenberichten voor zich liggen. Met een lach vertelt ze over het nieuws dat ze laatst kreeg.

''We zijn in 1956 niet naar de Olympische Spelen gegaan, omdat er een opstand was tussen Hongarije en Rusland. Uit solidariteit besloten Nederland, Zwitserland en Spanje niet naar de Spelen te gaan. Dat terwijl Rusland en Hongarije zelf wel gewoon gingen. Nu, zestig jaar later kreeg ik een uitnodiging om naar Budapest te komen, samen met de andere sporters uit deze drie landen als dank voor de solidariteit. Dat vind ik echt heel leuk.''

''Eerst kwamen de selectiewedstrijden voor de olympische spelen, daar train je dus hard voor en ik kwam in de selectie, toen zat ik dus in het olympisch team. We hadden alles al, de kleding, de koffer en op het laatste moment werd het afgezegd, want er was een opstand van Hongarije en Rusland. Het ergste is dat Hongarije en Rusland beide wel gingen naar de olympische spelen, maar Nederland, Zwitserland en Spanje uit solidariteit naar Hongarije wel thuis bleven.Er waren al vijf Nederlandse sporters in Melbourne, dat was de atletiekploeg. Zij hadden hier geen verlichte banen, het was 1956 en allemaal nog niet zo luxe. Zij moesten eerder naar Australië om daar nog te trainen en moesten uiteindelijk ook weer naar huis dus. Daar kwam iemand van het Nederlands Olympisch Comité (NOC) 's ochtends in de eetzaal en zei; 'jongens, olympisch kostuum uit, het mag niet meer gedragen worden, we gaan terug'. Ik was nog in Nederland en hoorde het nieuws via de radio. Later kregen we een oorkonde van NOC met een flauwekulverhaal. De meesten verscheurden die oorkonde toen.''

Grote kans op goud
''Ik deed mee voor de honderd meter vlinderslag. Het erge was, ik had net het wereldrecord verbeterd, vlak daarna zou ik dus eigenlijk naar de Olympische Spelen gaan. Ik maakte dus een grote kans op Olympisch goud, maar dat is toen naar een Amerikaanse gegaan. Het ging nog niet om geld, maar een gouden medaille op de olympische spelen is voor een sporter natuurlijk wel het hoogst haalbare. Dan kun je wel wereldrecords hebben, maar dat is niet hetzelfde als een medaille op de Olympische spelen.''

''Nu hoorde ik na 60 jaar van de Hongaren en mogen we naar Boedapest als blijk van hun dankbaarheid. Destijds bleven we thuis uit solidariteit naar de Hongaren. Er zal ooit weleens een klein stukje in de krant hebben gestaan van NOC, maar dit vind ik geweldig. Er wordt zelfs een gala georganiseerd, we mogen naar het parlement in Hongarije. 20 november ga ik al.
Dit komt allemaal vanuit Hongarije, het is fijn dat er na al die jaren toch nog iets mee wordt gedaan.''
''De NOC heeft in 1956 eigenlijk zo'n blunder gemaakt. Zelfs Hongarije en Rusland gingen gewoon. Ze kregen heel Nederland over zich heen, het hele land baalde natuurlijk ook.''

Reactie
''Sinds 1956 zijn er ongeveer vijftien Olympische Spelen geweest, en iedere keer denk ik wel weer verdomme. Vooral omdat ik toen zoveel kans maakte op goud. Ik was pas zestien, ik reageerde niet gelijk zo ernstig als de oudere sporters. Bij mij is dat gekomen toen ik ouder werd. In 1960 ben ik naar de Olympische Spelen in Rome geweest. Ik werd er toen vijfde.''
''Er is niet veel meer over van de sporters die in 1956 zouden gaan. Er waren destijds 76 sporters die zouden gaan vanuit Nederland, nu nog maar 12. De rest is overleden, ziek of niet meer mobiel genoeg om te gaan. Deze week belde ik met een andere zwemster die ook meegaat naar Hongarije. Het is heel raar, maar de klik is er gelijk weer met de sporters. Je zit gelijk op hetzelfde level. Je hebt bent er natuurlijk ook mee opgegroeid. Dat is hetzelfde als je hebt met schoolvriendjes, die herinnering aan vroeger. Dat hebben wij ook als sporters onder elkaar.''
''Mijn zoon zei laatst dat ik wel echt pech heb gehad. Dat is ook wel zo. In Australië is het namelijk nog warm in november, als het in Europa was geweest, was het in juli geweest, dan was er niets aan de hand geweest, dan had ik gewoon je gouden medaille gehad. De wereld vergaat natuurlijk niet, ik ben daar gelukkig heel nuchter in. Maar dit vind ik dan wel een heel leuk initiatief. Ik ben niet snel enthousiast, maar nu ben ik toch behoorlijk enthousiast. Je krijgt toch nog een beetje een kroon op je werk.''